eastwest chess      
ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΑ
ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ
Σκακιστικά προβλήματα από γυναίκες συνθέτριες
Delia-Monica Duca

23.07.2020

Του Παναγή Σκλαβούνου

 

 

 

 

Σκάκι και ομορφιά

 
 

Σκακιστικά προβλήματα από γυναίκες συνθέτριες

επιμέλεια Π. Σκλαβούνος

Η αναλογία των γυναικών που συνθέτουν σκακιστικά προβλήματα σε σχέση με τους άνδρες συνθέτες είναι μικρότερη από την αναλογία των σκακιστριών προς τους άνδρες που παίζουν σε αγώνες.

Η παλαιότερη πολύ γνωστή συνθέτρια σκακιστικών προβλημάτων ήταν η Edith Elina Helen Baird (1859–1924), γνωστή ως Mrs. W. J. Baird  γιατί με αυτό το όνομα δημοσίευε τα προβλήματά της. Συνέθεσε περί τα 2000 προβλήματα, περισσότερα από κάθε άνδρα συνθέτη σκακιστικών προβλημάτων της εποχής της. Τύπωσε 700 από αυτά σε βιβλίο το 1902 και ένα επιπλέον καλλιτεχνικό βιβλίο το 1907 με προβλήματα που είχαν σχήματα γραμμάτων είτε (μια δική της ιδέα) η αρχική τους θέση προέκυπτε αν έπαιρνε την τελευταία κίνηση πίσω ο λευκός και έπαιζε άλλη (με σκοπό να κάνει ματ σε 1 ή περισσότερες κινήσεις).

Στο πρώτο διάγραμμα δημοσιεύεται ένα κανονικό πρόβλημα «Τα λευκά παίζουν και κάνουν ματ σε 2 κινήσεις» της παλαιάς αυτής Αγγλίδας συνθέτριας, Οι πεσσοί σχηματίζουν το γράμμα «Ο». Ήταν ένα από τα τρία προβλήματά της, που δημοσιεύτηκαν το 1907 στην εφημερίδα «Girls Own Paper» και καθένα τους παρουσίαζε τα αρχικά τρία γράμματα των λέξεων της ονομασίας της εφημερίδας.

Α) Ματ σε 2 κινήσεις

H Ελβετίδα Odette Wollenweider γεννήθηκε το 1933 (σήμερα 87 ετών) και ως το 1975 χρησιμοποιούσε ανδρικό ψευδώνυμο για τα προβλήματα που δημοσίευε. Πλέον είναι η «μεγάλη κυρία» στις ετήσιες συγκεντρώσεις των συνθετών προβλημάτων. Φέτος η συνάντηση ήταν να γίνει στη Ρόδο αλλά ακυρώθηκε λόγω του κορονοϊού. Στο δεύτερο διάγραμμα ένα πρόβλημα έτους 1961 της Ελβετίδας. «Τα λευκά παίζουν και κάνουν ματ σε 2 κινήσεις».

Β) Ματ σε 2 κινήσεις

Από τις συνθέτριες, που είναι σήμερα «εν ενεργεία», ξεχωρίζουμε δύο.

Με αφορμή τη συμμετοχή της Λετονής γκρανμέτρ και πρώην υπουργού οικονομικών της χώρας της Dana Reizniece-Ozola στο τουρνουά της Ικαρίας, κάνουμε μνεία μιας άλλης Λετονής σκακίστριας, γνωστής μόνο στους χώρους των σκακιστικών προβλημάτων, που ονομάζεται Julia Vysotska, είναι ειδική στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές και επιμελείται την ιστοσελίδα της παγκόσμιας ένωσης των σκακιιστών που ασχολούνται με τα προβλήματα (https://www.wfcc.ch/). Στην προσωπική της ιστοσελίδα (http://juliasfairies.com) θα βρείτε πολλά δικά της προβλήματα αλλά κανένα δεν είναι «εντελώς ορθόδοξο» γιατί όλα περιέχουν είτε ανορθόδοξους κανόνες, λ.χ. «Τα μαύρα βοηθούν τα λευκά να κάνουν ματ» (δηλαδή προκειται για «βοηθητικό» πρόβλημα) είτε ανορθόδοξους πεσσούς, λ.χ. την «Ακρίδα» που κινείται προς όλες τις κατευθύνσεις όπως η βασίλισσα αλλά πρέπει να υπάρχουν άλλοι πεσσοί προς κάποια κατεύθυνση που θα της επιτρέψουν να κινηθεί γιατί πρέπει να υπερπηδά πεσσούς σε κάθε της κίνηση και να μπορεί να προσγειωθεί ακριβώς πίσω από το εμπόδιο, όπου μπορεί να «φάει» και αντίπαλο πεσσό. Η δυνατότητα να συνθέτονται και να ελέγχονται τέτοια προβλήματα έχει πολύ βοηθηθεί από την ύπαρξη ειδικών σκακιστικών προγραμμάτων. Αναφορά σε προγράμματα που ελέγχουν σκακιστικά προβλήματα υπάρχει στην προαναφερθείσα ιστοσελίδα, στο μενού «Software».

Δημοσιεύουμε ένα ορθόδοξο πρόβλημα «Παίζουν τα λευκά και κάνουν ματ σε 2 κινήσεις» μιας άλλης συνθέτριας σκακιστικών προβλημάτων, που είχε επισκεφτεί πέρυσι την Ελλάδα στον Πανευρωπαϊκό Διαγωνισμό λύσης στη Γλυφάδα Αττικής. Η Ρουμάνα Delia-Monica Duca είναι επίσης ειδική στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές αλλά περισσότερο γνωστή για την ομορφιά της («Μις Ρουμανία 2012»), που την προκρίνει να παρουσιάζει σκακιστικά προβλήματα στη ρουμανική τηλεόραση.

Γ) Ματ σε 2 κινήσεις

 

ΛΥΣΕΙΣ: Α) 1.Βζ8! Ρxε5 2.Πε3#

Β) 1.Βζ1! Αν 1…εxδ1 2.Βα6# Αν 1…ε1 ή θ5 2.Ιε6# Αν 1…εxζ1 2.Αθ5# Αν κινηθεί ο Π ή θxη5 2.Πζ6#.

Γ)1.Αε5 (απειλεί 2.Ιζε7 ματ. Αν 1…Αθ4 2.Ιε3 ματ Αν 1…Ιδ3 2.Βγ6 ματ Αν 1…Ρε6 2.Βγ4 ματ. Αν 1…Ιxε5 2.Ιζ4 ματ.

 

 
 
ΠΟΙΚΙΛΑ
ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ